ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਮਰੀਕੀ ਪੋਡਕਾਸਟਰ ਲੈਕਸ ਫ੍ਰਿਡਮੈਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਘੰਟੇ ਲੰਬਾ ਪੋਡਕਾਸਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪੋਡਕਾਸਟ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਈ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪੋਡਕਾਸਟ ਦੌਰਾਨ, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ‘ਪਰੀਖਿਆ ਪੇ ਚਰਚਾ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਕੂਲ ਕਿਉਂ ਪਹੁੰਚਦੇ ਸਨ।
‘ਪ੍ਰੀਖਿਆ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ’ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ?
ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਜ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹੜਾ ਰੈਂਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੋਚ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਨਿਕਲਿਆ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿ 10ਵੀਂ ਅਤੇ 12ਵੀਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਨਵੀਂ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਮੇਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਂ।
‘ਮੈਨੂੰ ਚੰਗੇ ਨੰਬਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਪਰ ਮੈਂ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜਾ ਲਗਾਉਂਦਾ ਸੀ’
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਮੈਂ “ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ”, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਸਗੋਂ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਲਈ ਚੰਗੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸਮੁੱਚੀ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇ ਅੰਕ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਪਰ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਉੱਥੇ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਧਿਆਨ ਸਿੱਖਣ ‘ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅੰਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਚੰਗੇ ਆਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿੱਸਾ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਬਹੁਤ ਦਿਲਚਸਪ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਘਰੋਂ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਦਾਣੇ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਦੂਜੇ ਨੂੰ 15 ਚੌਲ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ 21 ਹਰੇ ਛੋਲੇ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਬੱਚੇ ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਿਣਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਗਣਿਤ ਸਿੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੀ ਸਗੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਬਜ਼ਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਮਿਲੀ। ਬੋਝ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦਾ ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।
ਇੱਕ ਹੋਰ ਦਿਲਚਸਪ ਅਨੁਭਵ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਇੱਕ ਵਾਰ ਇੱਕ ਡਾਇਰੀ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪਹਿਲਾਂ ਸਕੂਲ ਆਵੇਗਾ, ਉਹ ਡਾਇਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਕ ਲਿਖੇਗਾ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਲਿਖੇਗਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੂਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਗਏ ਪਹਿਲੇ ਵਾਕ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਾਕ ਜੋੜਨਾ ਪਵੇਗਾ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਕੂਲ ਕਿਉਂ ਪਹੁੰਚਦੇ ਸੀ ?
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਸਕੂਲ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਪਹਿਲਾ ਵਾਕ ਲਿਖ ਸਕਾਂ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੈਂ ਲਿਖਿਆ ਸੀ – ‘ਅੱਜ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨਾ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਸੀ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਊਰਜਾ ਦਿੱਤੀ।’ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕੁਝ ਲਿਖਣਾ ਪਿਆ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਮੇਰੀ ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤਾ ਲਾਭ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਖੇ ਵਾਕ ਪੜ੍ਹ ਸਕਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇ ਸਕਾਂ। ਇਸ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਗਈ।
ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੁੱਦਾ ਹੈ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ
ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਧਿਆਪਕ ਅਕਸਰ ਅਜਿਹੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਗਠਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ ਹੁਣ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜੋ ਲੱਖਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪੋਡਕਾਸਟਰ ਲੈਕਸ ਫ੍ਰਿਡਮੈਨ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੋਡਕਾਸਟ ਇੰਟਰਵਿਊ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। 19 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ, ਫ੍ਰਾਈਡਮੈਨ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਪੋਡਕਾਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹਨ। ਇਹ ਪੋਡਕਾਸਟ ਅੱਜ ਲਾਈਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੋਡਕਾਸਟ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਪੋਡਕਾਸਟ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਲੈਕਸ ਫ੍ਰਿਡਮੈਨ ਦੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ।ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੇਰੀ ਤਾਕਤ ਮੋਦੀ ਨਹੀਂ, 140 ਕਰੋੜ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀ ਹਨ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਮੇਰੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਮੋਦੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਮੈਂ ਵੇਦਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਤੱਕ, 140 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਇਸੇ ਲਈ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨੇਤਾ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੋਦੀ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜੋ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ 140 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਕਤੀ ਮੋਦੀ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਸ਼ਕਤੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹੈ।
ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਸੁਣਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬੁੱਧ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਧਰਤੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਟਕਰਾਅ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਤਾਲਮੇਲ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹਾਂ। ਨਾ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਟਕਰਾਅ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਨਾ ਹੀ ਅਸੀਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਟਕਰਾਅ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਉਹ ਲੋਕ ਹਾਂ ਜੋ ਤਾਲਮੇਲ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਲਗਾਤਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ।
‘ਆਰਐਸਐਸ ਤੋਂ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਾਰ ਅਤੇ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਸਿੱਖੀਆਂ’
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਲੈਕਸ ਫ੍ਰਿਡਮੈਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੋਡਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਆਰਐਸਐਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, ‘ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਆਰਐਸਐਸ ਵਰਗੇ ਵੱਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਤੋਂ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰ ਅਤੇ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਸਿੱਖੀਆਂ।’ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਮਕਸਦ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮਿਲ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਰਐਸਐਸ ਦੇ ਇਕੱਠਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਸੀ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਟੀਚਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ: ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ। ਇਹੀ ਹੈ ਜੋ ‘ਸੰਘ’ (ਆਰਐਸਐਸ) ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ। ਇਸ ਸਾਲ ਆਰਐਸਐਸ 100 ਸਾਲ ਪੂਰੇ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਰਐਸਐਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ‘ਸਵਯਮ ਸੇਵਕ ਸੰਘ’ ਨਹੀਂ ਹੈ।
‘ਆਰਐਸਐਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਕੋਈ ਸੌਖਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ’
ਪੀਐਮ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਰਐਸਐਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਕੋਈ ਸੌਖਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਮਕਸਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਡੇ ਵੈਦਿਕ ਸੰਤਾਂ ਅਤੇ ਸਵਾਮੀ ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਸੰਘ ਵੀ ਉਹੀ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਰਐਸਐਸ ਦੇ ਕੁਝ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ‘ਵਿਦਿਆ ਭਾਰਤੀ’ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 70,000 ਸਕੂਲ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ‘ਤੇ 30 ਲੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਖੱਬੇ-ਪੱਖੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਲਹਿਰ ‘ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰੋ, ਇੱਕ ਹੋ ਜਾਓ!’ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਬੁਲੰਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਰਐਸਐਸ ਦਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਸੰਗਠਨ ‘ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰੋ, ਇੱਕ ਹੋ ਜਾਓ!’ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਬੁਲੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਪੋਡਕਾਸਟਰ ਲੈਕਸ ਫ੍ਰਿਡਮੈਨ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, “ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਹੋ? ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਡਰਦੇ ਹੋ?” ਇਸ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਉੱਚੀ-ਉੱਚੀ ਹੱਸ ਪਏ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਕੀ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?” ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮੌਤ ਇੱਕੋ ਸਿੱਕੇ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਹਨ, ਪਰ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ ?” ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੌਤ।” ਅਸੀਂ ਪੱਕਾ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਮਰਨਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਧਦੀ-ਫੁੱਲਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਡਰੀਏ ਜੋ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ ? ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰੋ, ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਮਨ ਮੌਤ ‘ਤੇ ਨਾ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਕਸਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਹੋਵੇਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਫਿਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਮਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਜੀ ਸਕੋ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੌਤ ਦਾ ਡਰ ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਮੌਤ ਅਟੱਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਦੋਂ ਆਵੇਗੀ ਇਸ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਹੀ ਆਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਇਸਨੇ ਆਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਖਾਲੀ ਸਮਾਂ ਮਿਲੇਗਾ ਤਾਂ ਉਹ ਆਵੇਗੀ।
ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਤੋਂ ਸਵਾਲ
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, “ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਕੀ ਉਮੀਦਾਂ ਹਨ? ਸਿਰਫ਼ ਭਾਰਤ ਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਸਮੁੱਚੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸਭਿਅਤਾ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਕੀ ਹੈ? ਇਸ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਿਰਾਸ਼ਾਵਾਦ ਜਾਂ ਨਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਮੇਰਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ, ਤਾਂ ਇਸਨੇ ਅਣਗਿਣਤ ਸੰਕਟਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ।
